Mircea
Eliade urodził się 9 marca 1907 roku w Bukareszcie jako drugi syn kapitana
Gheorghe Eliadego i Joany Stoenesco.
W roku 1921 publikuje swój
pierwszy artykuł Jak odkryłem kamień filozoficzny w "Ziarul Stiintelor
Populare". Współpracuje z licznymi czasopismami ("Ziarul Stiintelor Populare",
"Orizontul", "Foaia Tinermii", "Lumea", "Universul Literar"). Pisze artykuły
popularnonaukowe o entomologii, historii alchemii, orientalistyce, historii
religii oraz reportaże z podróży po Karpatach i Dunaju, a także nowele
i eseje krytyczne. Uczy się włoskiego, angielskiego i hebrajskiego. W latach
1924-1925 pisze powieść autobiograficzną Romanul adolescentului miop.
W październiku 1925 roku zakłada pismo "Revista Universitara", zamknięte
po opublikowaniu krytycznej recenzji o Eseju o historii powszechnej
N. Iorgi.
W 1928 roku kończy studia
filozoficzne na uniwersytecie bukaresztańskim; w tym samym roku wyjeżdża
do Indii, gdzie przebywa do 1932 roku. Doktoryzuje się na podstawie pracy
Historia porównawcza techniki jogi w 1933 roku; w tym samym roku otrzymał
tytuł profesora na uniwersytecie w Bukareszcie; w tymże roku bierze udział
w konkursie na najlepszą powieść: Maitrei Eliadego otrzymuje główną
nagrodę. W listopadzie 1934 roku zaczyna wykłady pt. Zbawienie w religiach
orientalnych, zimą 1935 roku prowadzi seminarium o Docta ignorantia
Mikołaja z Kuzy. W 1939 roku wydaje dwa numery czasopisma "Zalmoxis". W
latach 1940-1944 jest rumuńskim attaché kulturalnym w Londynie i Lizbonie.
Wojnę spędza w Lizbonie, gdzie mieszka do 1945 roku. W 1945 roku redaguje
po rumuńsku Prolegomena do historii religii opublikowane w 1949
roku po francusku jako Traktat o historii religii (przełożył Jan
Wierusz-Kowalski, Książka i Wiedza, Warszawa 1966).
We wrześniu 1945 roku przybywa
do Paryża, gdzie - na zaproszenie Georgesa Dumézila - wygłasza wykład w
Ecole des hautes études. W 1948 roku Gallimard wydaje Techniques du
Yoga. W 1949 roku poślubia Christinel Cottesco. Na wiosnę tego samego
roku wyjeżdża do Włoch, gdzie na zaproszenie Giuseppe Tucciego i Raffaele
Petazzoniego wygłasza wykład na Uniwersytecie Rzymskim. W sierpniu bierze
udziałw w pierwszej konferencji Eranosa w Asconie, gdzie poznaje Carla
Gustava Junga, Gerardusa van der Leeuw i Louisa Massignona. We wrześniu
uczestniczy w międzynarodowym Kongresie Historii Religii w Amsterdamie.
W latach 1951-1955 stypendysta nowojorskiej Bollingen Foundation, publikuje:
Szamanizm. Archaiczne techniki ekstazy (przełożył i wstępem opatrzył
Krzysztof Kocjan, naukowo opracował Jerzy Tulisow, Wydawnictwo Naukowe
PWN, Warszawa 1994), Joga. Nieśmiertelność i wolność (przełożył
Bolesław Baranowski, opracował Tomasz Ruciński, PWN, Warszawa 1984), Kowale
i alchemicy (przełożył Andrzej Leder, Aletheia, Warszawa 1993).
We wrześniu 1956 roku wyjeżdża
do Stanów Zjednoczonych, gdzie ma wykłady w ramach Haskell Lectures w Uniwersytecie
w Chicago (opublikowane przez Gallimarda pt. Naissances mystiques).
W październiku otrzymuje stanowisko visiting professor historii religii
Uniwersytetu w Chicago. Odtąd co roku naucza dwa semestry w Chicago, a
wakacje spędza w Europie. W 1960 roku bierze udział w Kongresie Historii
Religii w Marburgu. W 1961 roku zakłada razem z Ernstem Jüngerem pismo
"Antaios". W 1970 roku bierze udział w Międzynarodowym Kongresie Historii
Religii w Sztokholmie. W 1973 roku Gallimard publikuje Fragments d'un
Journal (wydane po polsku pt. Religia, literatura, komunizm. Dziennik
emigranta). W 1974 roku wydaje pierwszy tom Historii wierzeń i idei
religijnych (t. 1-3 wydane po polsku przez Instytut Wydawniczy PAX).
Umiera 22 kwietnia 1986 roku.
|